تنها یک روز پس از آنکه استودیوی اپیک گیمز (Epic Games) با افتخار اعلام کرد که قصد دارد با همکاری دیزنی بازی جدیدی را «کاملاً با کدهای هوش مصنوعی» بسازد، مایکروسافت هم از برنامه‌های بزرگ و جدید ایکس‌باکس برای استفاده از این فناوری پرده برداشت. البته مدیران ایکس‌باکس آن‌قدر باهوش بودند که در تمام بیانیه ۵۰۰ کلمه‌ای خود حتی یک‌بار هم مستقیماً از کلمه «هوش مصنوعی» استفاده نکردند!
آشا شارما (Asha Sharma) مدیرعامل جدید ایکس‌باکس رسماً از راه‌اندازی بخش جدیدی به نام Xbox Labs خبر داد. به گفته او این بخش شامل گروه کوچکی از بازیسازان، مهندسان و دانشمندان است که وظیفه دارند ایده‌های نوظهور و مدرن را به تجربیاتی واقعی برای بازیسازان و گیمرها تبدیل کنند.
پایان مرزهای سنتی؛ اسپارتان‌های هیلو در دنیای گیرز آف وار!
شارما در صحبت‌های خود به موج جدیدی از ابزارها اشاره کرد که به گیمرها اجازه می‌دهد کدهای بازی‌های قدیمی را بازسازی کنند. نتیجه این اتفاق پدیدار شدن ترکیب‌های عجیبی در دنیای گیم بوده است؛ از آوردن ماریو به دنیای سرسخت Elden Ring گرفته تا حضور اسپایدرمن در Batman Arkham و حتی ورود مسترچیف و اسپارتان‌های سری هیلو به دنیای Gears of War: E-Day. سرعت رشد این ابزارهای مادینگ (Modding) در تاریخ ویدیوگیم کاملاً بی‌سابقه بوده است.
مدیر ایکس‌باکس هدف اصلی این تیم را این‌طور خلاصه می‌کند: «ما می‌خواهیم به بازی‌های قدیمی جان تازه‌ای ببخشیم و به بازیکنان اجازه دهیم خودشان به خالق و هم‌مسیرِ ساخت بازی تبدیل شوند. این یک اتفاق کاملاً مثبت برای گیمرهاست؛ حتی اگر مدل‌های درآمدی و سنتی ما را به چالش بکشد.»
بازی با کلمات؛ وقتی غول‌های فناوری از نام «هوش مصنوعی» می‌ترسند
صحبت درباره فناوری‌های مبتنی بر هوش مصنوعی بدون آوردن اسم آن، یک مانور تبلیغاتی و روابط عمومی فوق‌العاده هوشمندانه است. آشا شارما که خودش پیش‌تر مدیر ارشد پلتفرم هوش مصنوعی مایکروسافت بوده، در بدو ورودش پروژه ادغام Copilot در ایکس‌باکس را لغو کرد و گفت جایی برای «محتوای بی‌روح و بی‌کیفیت هوش مصنوعی» روی ایکس‌باکس نیست. اما حالا سوال این است که مرز میان «هوش مصنوعی بی‌کیفیت» و «هوش مصنوعی کاربردی» از نظر مایکروسافت دقیقاً کجاست؟
این بیانیه به این معنی نیست که قرار است فردا با انبوهی از بازی‌های بی‌کیفیتِ ساخته‌شده با هوش مصنوعی روبرو شویم. ایکس‌باکس صرفاً تلاش می‌کند در برابر تغییرات اجتناب‌ناپذیر بازار بیدار بماند. نکته اصلی، تغییر ادبیات مایکروسافت است. مایکروسافت وقتی موج منفی و خشم گیمرها از صحبت‌های اخیر اپیک گیمز را دید، متوجه شد که واژه «هوش مصنوعی» در حال تبدیل شدن به یک «بحران برندینگ» در میان بازیکنان است. بنابراین تصمیم گرفت همان امکانات را تحت عنوان «راه‌های جدید برای تجربه و کشف بازی‌ها» بسته‌بندی کند تا کسی گارد منفی نگیرد.
هوش مصنوعی هست اما اسمش را نیاورید!
رویکرد جدید ایکس‌باکس پرده از یک حقیقت مهم در صنعت گیم برمی‌دارد: استودیوها شیفته‌ی سرعت و کارایی هوش مصنوعی شده‌اند اما از خشم و بایکوت گیمرها می‌ترسند.
اتفاقات اخیر تفاوت دو استراتژی رسانه‌ای را به خوبی نشان داد. اپیک گیمز با مانور دادن روی «کدنویسی ۱۰۰ درصدی با هوش مصنوعی» موجی از انتقادات را به جان خرید؛ چرا که جامعه گیمرها حس می‌کند این فناوری قرار است جای هنرمندان را بگیرد و روح بازی‌ها را نابود کند. اما مایکروسافت کاملاً با چراغ‌خاموش حرکت کرد. آن‌ها همان فناوری را در قالب «ابزار مادینگ»، «زنده کردن بازی‌های قدیمی» و «امکان ترکیب دنیای هیلو و گیرز آف وار» کادوبندی کردند تا هم از تکنولوژی عقب نمانند و هم با خشم افکار عمومی مواجه نشوند.
واقعیت این است که هوش مصنوعی چه دوست داشته باشیم و چه نه، وارد رگ‌های صنعت بازیسازی شده است. اما مایکروسافت هوشمندانه فهمید که برای جا انداختن این فناوری، نباید آن را به عنوان «جایگزین انسان» معرفی کرد؛ بلکه باید آن را ابزاری برای «آزادی خلاقیتِ خودِ گیمرها» جلوه داد. بازی با کلمات شاید حساسیت‌ها را کم کند، اما در پشت پرده، ریل‌گذاری آینده گیمینگ کاملاً در حال تغییر است.