کجا به کامپیوتر شخصی نیاز دارید وقتی پلی‌استیشن ۵ هک‌شده دارید؟
گیمرها اکنون می‌توانند اجرای عناوین محبوب استیم (Steam) را روی یک پلی‌استیشن ۵ جیلبریک‌شده تجربه کنند. این لانچر در واقع بر پایه لانچر معروف Playden (که برای سیستم‌عامل مک‌اواس طراحی شده بود) توسعه یافته و حالا برای پلی‌استیشن بهینه‌سازی شده است. این ابزار به شما اجازه می‌دهد تا با ورود به حساب کاربری استیم خود بازی‌های کتابخانه شخصی‌تان را مستقیماً روی کنسول نصب کنید.
بر اساس گزارش وب‌سایت VideoCardz، پروژه Playden برای PS5 یک ابزار متن‌باز در گیت‌هاب است که اجرای بازی‌های استیم روی کنسول را ممکن می‌سازد. هنگامی که یک بازی را از طریق Playden روی پلی‌استیشن ۵ اجرا می‌کنید این ابزار یک محیط خصوصی ویندوز را تنظیم کرده و بازی را از طریق ابزار prospero-win (که در واقع پورت پروژه معروف Wine برای پلی‌استیشن ۵ است) اجرا می‌کند.
نکته جالب اینجاست که خودِ لانچر بازی را مستقیماً اجرا نمی‌کند؛ بلکه برای هر بازی که نصب می‌کنید یک اپلیکیشن مستقل مخصوص PS5 می‌سازد. این کار باعث می‌شود بازی استیم به شکل یک آیکون مجزا (Tile) روی صفحه اصلی کنسول ظاهر شود. علاوه بر این، فایل‌ها، تنظیمات و حتی کرش‌های هر بازی کاملاً از لانچر و سایر عناوین ایزوله می‌شود. یک کیت زمان اجرای مجزا نیز وظیفه مدیریت Wine برای پلی‌استیشن ۵، درایورهای گرافیکی مورد نیاز، محیط ویندوز و قالب پوسته برنامه‌ها را بر عهده دارد.
وضعیت اجرا و بازی‌های سازگار
اگرچه Playden توانسته با موفقیت بازی‌های استیم را روی کنسول اجرا کند اما این به معنای تجربه کاملاً بی‌نقص و روان برای تمامی عناوین نیست. سازنده این ابزار یادآور شده که پروژه هنوز در مرحله توسعه آلفا (Alpha) قرار دارد. کاربری به نام v7dt1 در شبکه اجتماعی ایکس اعلام کرد که هرچند موفق به اجرای بازی شده، اما برنامه در نهایت کرش کرده است. از طرف دیگر، کاربری به نام u/Cevap در ساب‌ردیت r/PS5_Jailbreak به اشتراک گذاشت که توانسته بازی Portal را بدون هیچ مشکلی از طریق لانچر تجربه کند؛ البته با این تفاوت که نشانگر ماوس وجود نداشته و امکان فشردن کلید ESC برای باز کردن منوی تنظیمات وجود نداشته است.
با این وجود، توسعه‌دهنده این لانچر فهرستی از بازی‌های سازگار را منتشر کرده که شامل این موارد می‌شود:
- American Truck Simulator
- Cyberpunk 2077
- Doom Eternal
- GTA: Vice City
- Left 4 Dead 2
- Team Fortress 2 و عناوین دیگر.
طبیعی است که استفاده از این لانچر مستلزم داشتن یک پلی‌استیشن ۵ جیلبریک‌شده است. اما فراتر از آن سازنده هشدار داده که استفاده از این ابزار با ریسک‌هایی همراه است؛ از جمله اینکه این برنامه یک کلاینت غیررسمی برای استیم محسوب می‌شود. هرچند تا کنون گزارشی مبنی بر مشکل با کلاینت‌های شخص ثالث استیم منتشر نشده، اما در توضیحات اپلیکیشن آمده است که شرکت ولو (Valve) از آن پشتیبانی رسمی نمی‌کند و «تمامی خطرات ناشی از استفاده از این لانچر به عهده کاربر است.»
این دستاورد در حالی رخ می‌دهد که سونی اخیراً اعلام کرد تولید دیسک‌های فیزیکی بازی را تا ژانویه ۲۰۲۸ متوقف خواهد کرد؛ تصمیمی که اصلا به مذاق هواداران خوش نیامد و طومار اعتراض به آن تنها یک هفته پس از انتشار به نزدیک ۲۰۰ هزار امضا رسید. هم‌زمان با این اعلامیه شاهد رشد موجی از جیلبریک‌ها و شبیه‌سازها برای پلی‌استیشن ۵ بوده‌ایم که به کاربران اجازه می‌دهد کنترل سخت‌افزار خود را پس بگیرند؛ رویدادی که احتمالاً مدیران ارشد سونی را به شدت خشمگین کرده است.
وقتی مرزهای انحصاری کنسول‌ها در هم می‌شکند
خبر اجرای بازی‌های استیم روی پلی‌استیشن ۵ جیلبریک‌شده فراتر از یک ترفند فنی ساده، زنگ خطری جدی برای ساختارهای بسته دنیای کنسول‌هاست. سونی و مایکروسافت سال‌هاست که سخت‌افزار خود را به عنوان یک سیستم‌عامل ایزوله و حصارکشی‌شده مدیریت می‌کنند تا کنترل کامل بر چرخه اقتصاد دیجیتال داشته باشند. اما وقتی ابزاری مثل Playden به کمک نسخه‌های پورت‌شده‌ی Wine محیط ویندوز را روی هسته پلی‌استیشن پیاده می‌کند یعنی دیوار حائل میان پی‌سی و کنسول در حال فرو ریختن است.
این اتفاق پیام آشکاری دارد: وقتی سازندگان اصلی با تصمیماتی مانند توقف تولید دیسک‌های فیزیکی یا بستن دسترسی آزاد کاربران به سخت‌افزار شخصی‌شان به اعتماد مخاطب پشت می‌کنند، جامعۀ هکرها و توسعه‌دهندگان مستقل دست به کار می‌شوند تا کنترل دستگاه را به صاحب اصلی‌اش بازگردانند. جیلبریک PS5 حالا دیگر فقط درباره اجرای کپی غیرمجاز بازی‌ها نیست؛ بلکه به سنگری برای احیای آزادی‌های دیجیتال در برابر سیاست‌های انحصارطلبانه غول‌های صنعت تبدیل شده است.